Cevaplar.Org

PEYGAMBERLERİN EŞİT VE FARKLI OLDUĞU YERLER

Epeydir sosyal medyada gündeme getirilen bir konuyu, birkaç gün önce bir sohbette bazı dostlar bana da sordular ve cevabını yazmamı istediler. –Daha önce “Sorularla İslamiyet.com” sitesinde yazmakla beraber -bu dostların hatırını kırmamak, biraz sevap kazanmak, hak ve hakikatin ortaya çıkmasına hizmet etmek amacıyla bu konuyu tekrar kaleme almış bulunuyorum. Konuyu fazla detaylandırmamak için özet


Niyazi Beki(Prof. Dr.)

niyazibeki@gmail.com

2019-11-08 10:42:13

Epeydir sosyal medyada gündeme getirilen bir konuyu, birkaç gün önce bir sohbette bazı dostlar bana da sordular ve cevabını yazmamı istediler. –Daha önce "Sorularla İslamiyet.com" sitesinde yazmakla beraber -bu dostların hatırını kırmamak, biraz sevap kazanmak, hak ve hakikatin ortaya çıkmasına hizmet etmek amacıyla bu konuyu tekrar kaleme almış bulunuyorum. Konuyu fazla detaylandırmamak için özet halinde arz etmeye çalışacağım.

I.. Bütün peygamberlerin eşit olduğu/farksız görüldüğü yerler:

a) İman konusunda bütün peygamberler eşittir:

Allah'ın insanlara gönderdiği bütün peygamberlere iman etmemiz gerekir. Onlar insanlığın iftihar vesilesi ve önderleridir. İman etmeyi gerektiren bir unsur olarak bütün peygamberler eşittir. Onların arasına fark koymak küfürdür.

آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَيْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللّهِ وَمَلآئِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لاَ نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِّن رُّسُلِهِ وَقَالُواْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ

"Peygamber, Rabbinden kendisine indirilene iman etti, mü'minler de (iman ettiler). Her biri; Allah'a, meleklerine, kitaplarına ve peygamberlerine iman ettiler ve: 'Biz O'nun peygamberlerinden hiçbirini (diğerinden) ayırt etmeyiz.' Ve şöyle dediler: 'İşittik ve itaat ettik. Ey Rabbimiz! Senden bağışlama dileriz. Sonunda dönüş yalnız sanadır.' "(Bakara, 2/285)mealindeki ayette bu gerçeğin altı çizilmiştir.

b) Bütün peygamberler beşeriyet vasfında da eşittir:

 قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِيمُوا إِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ وَوَيْلٌ لِّلْمُشْرِكِينَ

"Resulüm! De ki: 'Ben de sizin gibi bir insanım. Yalnız bana şu vahyolunuyor ki; Sizin İlahınız, sadece bir tek İlahtır. O halde Ona yönelerek doğru yolda yürüyün, O'ndan mağfiret dileyin. Ona eş, ortak uyduranların vay haline!" (Fussilet, 41/6) mealindeki ayette –Hz. Muhammed(s.a.v)'in şahsında-peygamberlerin beşeriyet vasfına vurgu yapılmıştır.

وَمَا أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِكَ إِلاَّ رِجَالاً نُّوحِي إِلَيْهِمْ فَاسْأَلُواْ أَهْلَ الذِّكْرِ إِن كُنتُمْ لاَ تَعْلَمُونَ

"Biz senden önce de, kendilerine vahyettiğimiz (birer insan olan)erkeklerden başkasını peygamber göndermedik. Eğer bilmiyorsanız ilim ehline sorunuz." (Nahl, 16/43) mealindeki ayette bütün peygamberlerin insan olma vasfında müşterek olduğuna işaret edilmiştir.

II. Peygamberlerin birbirinden farklı olduğu yerler:

a)..Şahsi Kemalatta farklıdır

Bütün peygamberler insanlığın en üstün ve en faziletlisi olmakla beraber, kendi aralarında da şahsî kemâlat bakımından farklıdırlar.

تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ مِّنْهُم مَّن كَلَّمَ اللّهُ وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجَاتٍ وَآتَيْنَا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنَاتِ وَأَيَّدْنَاهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ

 " İşte biz bu peygamberlerin bir kısmını diğerlerinden üstün kıldık. Allah, onlardan bazılarıyla konuştu, bazılarının da derecelerini yükseltti. Biz Meryem oğlu İsa'ya açık mucizeler verdik ve onu Rûhu'l-Kudüs (Cebrâil) ile destekledik." (Bakara, 2/253)mealindeki ayette bazı peygamberlerin bazısından üstün olduğuna vurgu yapıldığı gibi, bu üstünlük derecelerinin gerekçesine de işaret edilmiştir.

 Ayette, Allah'ın vasıtasız, özel olarak konuştuğu kimselerin bildirilmesiyle, Tur-i Sina'da, Hz. Musa ve Miraçta Hz. Muhammed(s.a.v) ile yaptığı konuşmaya işaret edilmiştir. Ayrıca, Hz. İsa'nın Ruhu'l-Kudüs ile özel olarak desteklendiği de ifade edilerek üstünlük payesine dikkat çekilmiştir. Keza, ayette genel bir ifade çerçevesinde "bazılarının da derecelerini yükseltti" mealindeki ifadeyle (Hz. Nuh, Hz. İbrahim gibi) başka yönlerden üstünlük payesinin verilmesine layık peygamberlerin olduğuna da dikkat çekilmiştir.

وَرَبُّكَ أَعْلَمُ بِمَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَلَقَدْ فَضَّلْنَا بَعْضَ النَّبِيِّينَ عَلَى بَعْضٍ وَآتَيْنَا دَاوُودَ زَبُوراً

- "Rabbin göklerde ve yerde olan kimselerin hepsini(kimin hangi dereceye layık olduğunu) en iyi bilendir. Şüphesiz ki, biz peygamberlerin bir kısmını bir kısmına üstün kıldık. Davud'a Zebur'u verdik."(İsra, 17/55) mealindeki ayette de Peygamberlerin kendi aralarında üstünlük bakımından farklı oldukları, açıkça ifade edilmiştir.

b) Bazı peygamberlere verilen övücü unvanlar farklılık işaretidir

Rivayete göre, Peygamber efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurdu:

 

"İbrahim halilullah, (Allah'ın dostu); Musa, Neciyyullah/kelimullah, (Allah ile münacat eden, konuşan), İsa ruhullah-kelimetullah (Melek vasıtasıyla Allah'ın üflediği ruh), Âdem safiyullah (seçkin kulu)dur.

Ben ise -Allah'ın bana bir ihsanı ve bir ikramı olarak- habibullahım (Allah'ın sevgili kuluyum, bana bu unvan verilmiştir.)" (bk. Darimî, h.no:4, 8; Tirmizî, h.no: 3616).

Burada söz konusu peygamberlere verilen ilahi unvan ile onların diğer peygamberlerden farklı bir imtiyazlarının olduğuna ve kendisine verilen "habibullah" unvanın ise en üstün bir paye olduğuna işaret edilmiştir.

c) Şahsiyet-i maneviye bakımından üstlendikleri misyonda farklıdır.

وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا رَحْمَةً لِّلْعَالَمِينَ

"Seni âlemlere ancak rahmet olarak gönderdik"(Enbiya, 21/107) mealindeki ayette Hz. Muhammed(s.a.v)'in âlemlere rahmet olarak gönderildiği bildirilmiştir. Bu âlemler içerisinde diğer peygamberler de vardır. Örneğin, eski ümmetlerin dinlerine karıştırdıkları yanlışları düzeltmesi, onları su-i zandan kurtarması, dinlerinin de ilahî kimliğe sahip olduğunu, onlara her zaman sevgi ve saygı gösterilmesinin gerekli olduğunu ders vermesi, onlar için bir rahmettir.

Yaşadığı hayatın her safhası, özel seçilmişliğinin ve ulaşılmazlığının ayrı bir yönünü meydana getirmiş, şakalarında bile yalanın en küçüğü onun semtine uğramamış, dünyaya teşriflerinden vefat anına kadar başına gelen pek çok sıkıntı, eziyet ve musibet karşısında, olağan üstü bir sabır göstermiş, kendisine, yakınlarına ve dostlarına yapılan sayısız insanlık dışı davranışlar karşısında beşer üstü bir af ve müsamaha örneği sergilemiş, içine bütün insanları hatta hayvanları dahi alacak genişlikteki merhametiyle, etrafındaki dost-düşman herkesin dikkatini çekmiş, bir beşer olarak her şeye ulaşması ve elde etmesi mümkün iken, son derece mütevazı ve sade bir hayat yaşamış, yaptığı işlerde en küçük bir beklenti içinde olmamış, sıkıştırıldığı ve tek başına kaldığı zamanlarda bile asla bir yılgınlık ve ümitsizlik emaresi göstermemiş, Allah'a kulluk noktasında herkesten daha ileri ve derin olmuş... Hulâsa, güzel ahlak dediğimiz her davranışı en zirve noktada temsil etmiş ideal bir örnektir.

 

وَأَنزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقاً لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتَابِ

(Resulüm!) Sana da kendisinden önceki kitapları tasdik edici ve onları koruyucu olarak bu kitabı hak ile indirdik"(Maide, 5/48) mealindeki ayette, Kur'an'ın önceki semavi kitapları, dolayısıyla da Hz. Muhammed(s.a.v)'in önce peygamberleri himâye ettiğine dikkat çekilmiştir.

-Peygamberlerin beşer vasfına dikkat çekilmesi, onların da diğer insanlar gibi beşeri ihtiyaçlarının olduğu, teklife muhatap olduğu, ölümlü birer varlık olduğu, Allah bildirmedikçe onların da gaybı bilmediği, güç ve kuvvetlerinin diğer insanlar gibi sınırlı olduğu vs. hususları içermektedir.

Yoksa peygamberlerin de –hâşâ-diğer insanlar gibi yalan söyleyebileceği, günah işleyebileceği veya normal insanlar gibi her türlü kötü davranışı yapabileceği şeklinde anlaşılması imanla bağdaşmayan bir düşünce tarzıdır. Zira bu düşünce, peygamberlerde bulunması gerekli olan, doğruluk, emanet, tebliğ, fetânet ve ismet gibi üstün peygamberlik sıfatlarıyla bir tenakuz teşkil eder.

Allah'ın kendilerini bu kutsal göreve seçmeden önceki yaşayışları, diğer insanlarınkinden farklıdır. Ahlaki değerleri zirvede temsil eden bu üstün donanımlı insanlar hırsızlık, yalancılık, dolandırıcılık, putlara tapma, ahlâk dışı davranışlardan ve benzeri şeylerden fersah fersah uzak kalmışlardır.

Eğer ahlâkî yönden düşüklük sayılan bir şeyi peygamberlikten önceki hayatlarında yapmış olsalardı, peygamber olduktan sonra, insanları onlardan sakındırmaları güç olurdu. Sözleri muhataplarına tesir etmezdi.

c) Ciddiyet, sabır ve azimette farklıdırlar.

Bütün peygamberler ciddiyet ve azimet konusunda diğer insanlardan elbette çok farklıdır. Fakat bu müşterek vasıflarında da kendi aralarında farklılık göstermişlerdir. Örneğin "Ulu'l-azim" (azim, sabır, irade, sebat sahibi) peygamberlerin bu mümtaz vasıflarına da dikkat çekilmiştir.

Azim sahibi peygamberlerin en önemli özelliklerinden birisi de sabır sahibi olmalarıdır.

فَاصْبِرْ كَمَا صَبَرَ أُوْلُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ

"O halde (resulüm!) peygamberlerden azim sahiplerinin sabrettikleri gibi sen de sabret" (Ahkaf, 48/35) mealindeki ayette bu gerçeğe işaret edilmiştir.

Keza,

فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ الْحُوتِ إِذْ نَادَى وَهُوَ مَكْظُومٌ

"(Resulüm!) Sen Rabbinin hükmünü sabırla bekle. Balık sahibi (Yunus) gibi olma! Hani o (kavmine karşı) öfkeli ve kederli bir halde (Rabbine) niyaz etmişti"(Kalem, 68/48) mealindeki ayette, Hz. Yunus'un sabırsız davranışına dikkat çekilmiş ve Hz. Muhammed(s.a.v)'in onun gibi olmaması istenirken, zımnen onun sabırlı olduğuna işaret edilmiştir.

Yine,

وَلَقَدْ عَهِدْنَا إِلَى آدَمَ مِن قَبْلُ فَنَسِيَ وَلَمْ نَجِدْ لَهُ عَزْماً

"Biz daha önce Âdem'e de (ağaçtan yememesi için)buyruğumuzu iletmiştik. Fakat o bunu unutuverdi. Doğrusu Biz onda bir azim bulmadık"(Taha, 20/115) mealindeki ayette Hz. Âdem'in de gereken azim, sabır ve sebat göstermediğine işaret edilmiştir.

İslâm âlimlerinin ilgili ayet ve hadislere dayanarak "Ulu'l-azm" peygamberler hakkında farklı yorumlar yapmışlardır. Ancak İbn Abbas'ın bu konudaki görüşü daha yaygın bir kabule mazhar olmuştur. Bu tesbite göre, Hz. Nuh, Hz.İbrahim, Hz. Musa, Hz. İsa ve Hz. Muhammed (s.a.v),ulu'l-azm peygamberlerdendir. Ve diğer peygamberlerden daha üstündürler(bk. Maverdi, Kurtubi, Ahkaf, 46/35. Ayetin tefsiri)

Bu ulu'l-azm vasfının yalnız bu peygamberlere verilmesine sebep, bunların müstakil şeriat sahibi olmaları ve bu şeriatlarını yayabilmek için her türlü zorluk ve düşmanlıklara göğüs gerip sabretmeleridir. Bu mefhum, azim, sabır ve sebat sahibi, Allah'ın emirlerini gerçekleştirme hususunda en çok dikkat ve titizlik gösteren peygamberler anlamına gelir. Bu peygamberlerin en meşhuru, Hz. Nuh, Hz. İbrahim, Hz. Musa, Hz. İsa ve Hz. Muhammed (s.a.v)'dir(Beydavi, V. Zuhayli, el-Munir, ilgili ayetin tefsiri).

III. Hz. Muhammed(s.a.v)'in Üstünlük Belgeleri

Hz. Muhammed(s.a.v)'in diğer peygamberlerden üstünlüğünü gösteren bazı vasıfları: 

a) Bütün insanlara(Sebe', 34/28) ve cinlere gönderilmiş peygamberidir(Ahkâf, 46/29).

b) Onun dininin bütün dinlere üstün kılınacağı vad edilmiştir"(Tevbe, 9/32-33; Fetih, 48/28)

c) Dini cihanşümuldür/Evrenseldir(Araf, 7/158;

d) Bütün âlemlere rahmettir. (Enbiya, 21/107).

e) Allah tarafından kendisi (Maide,5/67) ve Kur'an'ı(Hicr, 9/9) özel korunmaya alınmıştır.

f) Dünyada Allah'ın huzuruna/Miraca çıkan tek peygamberdir(İsra, 17/1, Necm, 53/1-18).

g) Bütün peygamberlerin hatemidir/son peygamberdir(Ahzab, 33/40).

ğ) Hanımları müminlerin annelerdir(Ahzab: 33/6).

h) Geçmişi ve geleceği affın garantisine alınmıştır(Fetih, 48/2)

İ) Kendisini desteklenmesi için peygamberlerden söz alınmıştır(Al-i İmran, 3/81).

I) Kendisine Kevser/havuzu ve hayr-ı kesir müjdelenmiştir)Kevser, 108/1).

j) Kendisine ganimetler helal kılınmıştır(Enfal, 8/1).

k) Allah tarafından önceki kitaplarda vasıfları bildirilmiştir(Bakar, 2/89, 146).

l) Bizzat meleklerle desteklenmiştir(Al-i İmran, 3/13,122-123)

m) Kendisine itaat etmek, Allah'a itaat etmek anlamına gelir(Nisa, 4/80).

n) Ahirette kendisine ve ümmetine şahitlik yapma hakkı verilmiştir(Bakara, 2/143)

O) Makam-ı Mahmud ile taçlandırılmıştır(İsra, 17/79).

Ö) Ümmeti, ümmetlerin en hayırlısı kılınmıştır(Al-i İmran, 3/110)

p) Hayatına ve beldesine yemin edilmiştir(Hicr, 15/72; Beled, 90/1-2).

r) Kendisine ve ümmetine bin aydan hayırlı Kadir gecesi lütfedilmiştir(Kadr, 97/1-5).

 

 

 

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİĞER YAZILAR

HADİS VE HADİS İLİMLERİNİN EN ÖNEMLİ MESELELERİNE DAİR SORU-CEVAPLAR

HADİS VE HADİS İLİMLERİNİN EN ÖNEMLİ MESELELERİNE DAİR SORU-CEVAPLAR

Soru-: Sahih-i Buhari ve Sahih-i Müslim’deki hadisler, ilim ifade eder mi? Cevap-: Muhakkik âli

PEYGAMBERLERİN EŞİT VE FARKLI OLDUĞU YERLER

PEYGAMBERLERİN EŞİT VE FARKLI OLDUĞU YERLER

Epeydir sosyal medyada gündeme getirilen bir konuyu, birkaç gün önce bir sohbette bazı dostlar

25 YAŞINDAKİ BİR DELİKANLI 40 YAŞINDAKİ DUL BİR KADINLA NEDEN EVLENDİ?

25 YAŞINDAKİ BİR DELİKANLI 40 YAŞINDAKİ DUL BİR KADINLA NEDEN EVLENDİ?

Başlıktan kimi kastettiğimi anlamışsınızdır. 25 yaşındaki delikanlı, daha sonra peygamber

KUR'AN'IN IŞIĞINDA HZ. PEYGAMBER'İN MU'CİZELERİ-3

KUR'AN'IN IŞIĞINDA HZ. PEYGAMBER'İN MU'CİZELERİ-3

b) Kur'an'da Hissî Mucizeler Hz. Peygamber (s.a)in hissî mucize gösterdiğinin delillerini sahî

KUR'AN'IN IŞIĞINDA HZ. PEYGAMBER'İN MU'CİZELERİ-2

KUR'AN'IN IŞIĞINDA HZ. PEYGAMBER'İN MU'CİZELERİ-2

Hissî Mucizeler Hissî mucizenin en yaygın ve kabul gören-ve Matûridî kelamcı Nureddin es-Sâ

KUR'AN'IN IŞIĞINDA HZ. PEYGAMBER'İN MU'CİZELERİ-1

KUR'AN'IN IŞIĞINDA HZ. PEYGAMBER'İN MU'CİZELERİ-1

İ'cazın sözlük anlamı, başkasını âciz bırakmak, onu ilgili konuda mağlup etmek demektir.

POLONYALI KOPERNİK VE VEHBİ KARAKAŞ’A GÖRE ÂLEMİN MERKEZİ

POLONYALI KOPERNİK VE VEHBİ KARAKAŞ’A GÖRE ÂLEMİN MERKEZİ

Polonyalı bilim adamı Kopernik, âlemin merkezini dünyadan güneşe taşımış. Merkez güneş,

BEDİÜZZAMAN’IN GÖZÜYLE HZ. MUHAMMED (S.A.V) EFENDİMİZ (II)

BEDİÜZZAMAN’IN GÖZÜYLE HZ. MUHAMMED (S.A.V) EFENDİMİZ (II)

Üstad Nursî’ye göre sevgili Peygamberimiz, “bir misal-i muhabbet ve bir timsal-i rahmet”dir

PEYGAMBER EFENDİMİZE SALAVAT GETİRMEK

PEYGAMBER EFENDİMİZE SALAVAT GETİRMEK

Şeyh Yusuf Ennebehânî rahmetullâhi aleyhi Seâdetuddâreyn fissalâti alâ seyyidil murselin adl

BEDİÜZZAMAN’IN GÖZÜYLE HZ. MUHAMMED (S.A.V) EFENDİMİZ

BEDİÜZZAMAN’IN GÖZÜYLE HZ. MUHAMMED (S.A.V) EFENDİMİZ

Üstad Bediüzzaman her neyi ele almışsa onu en güzel ve en mükemmel bir şekilde izah etmiştir

HZ. PEYGAMBER(S.A.V.)İN TEFEKKÜRÜ

HZ. PEYGAMBER(S.A.V.)İN TEFEKKÜRÜ

Paha Biçilmez Nebevi Tavsiyeler: Ebu Hureyre’den gelen rivayete göre peygamberimiz şöyle buyu

et-Teğabün: 3

Gökleri ve yeri yerli yerince yarattı. Sizi şekillendirdi ve şekillerinizi de güzel yaptı. Dönüş ancak O'nadır. (Mürşid 3.1 adlı yazılım-Turan Yazılım-(www.turan.com.tr) )

GÜNÜN HADİSİ

Yeryüzünde bir kötülük işlendiği vakit, ona şahid olan bunu takbih ederse (kötü olduğunu te'yid ederse), o kötülüğü görmemiş gibi zararından kurtulur. O kötülüğe şahid olmadığı halde, işittiği zaman memnun kalan kimse, sanki şahid olmuş gibi manen zarar

Ebu Davud, Melahim 17, (4345)

TARİHTE BU HAFTA

*Kanije müdafaası(18 Kasım 1601) *Hz.Fatıma'nın(r.anha) Vefatı(22 Kasım 632) *İstanbul'un Müttefikler Tarafından İşgali(23 Kasım 1918) *Alparslan'ın Şehadeti(24 Kasım 1072) *Öğretmenler Günü(24 Kasım)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI